ไฟ LED กระตุ้นไก่ไข่ในโรงเรือนปิด ช่วยเพิ่มผลผลิตไข่ได้จริงไหม

คำตอบเร็ว: การควบคุมช่วงแสง (photoperiod) ด้วยไฟ LED ในโรงเรือนปิดช่วยกระตุ้นฮอร์โมนที่เกี่ยวข้องกับการไข่ของแม่ไก่ได้จริงตามหลักสรีรวิทยาสัตว์ปีก แต่ผลลัพธ์ที่ได้ขึ้นกับการตั้งชั่วโมงแสงและความเข้มแสงให้เหมาะกับช่วงอายุไก่แต่ละรุ่น ไม่ใช่แค่เปิดไฟให้นานขึ้นเฉย ๆ และต้องชั่งกับต้นทุนค่าไฟที่เพิ่มขึ้นจริงในระยะยาวก่อนตัดสินใจลงทุนระบบเต็มรูปแบบ

ฟาร์มไก่ไข่โรงเรือนปิดหลายแห่งเริ่มลงทุนระบบไฟ LED เพื่อควบคุมช่วงแสงให้แม่นยำกว่าการพึ่งแสงธรรมชาติ เพราะเชื่อว่าจะช่วยกระตุ้นการไข่และรักษาผลผลิตให้สม่ำเสมอตลอดปี แต่ก่อนลงทุนควรเข้าใจหลักการทำงานจริงและคำนวณต้นทุนค่าไฟที่จะเพิ่มขึ้นให้รอบคอบ เพราะไม่ใช่ว่าเปิดไฟนานขึ้นแล้วผลผลิตจะเพิ่มขึ้นเสมอไป ดูเทคโนโลยีและเครื่องมือเกษตรอื่น ๆ เพิ่มเติมได้ที่ เทคโนโลยีและเครื่องมือเกษตร

หลักการควบคุมช่วงแสงต่อการไข่ของไก่ไข่

ช่วงแสงหรือ photoperiod มีผลต่อการทำงานของต่อมใต้สมองของไก่ซึ่งเกี่ยวข้องกับการหลั่งฮอร์โมนที่กระตุ้นการตกไข่ โดยทั่วไปแม่ไก่ไข่ต้องการชั่วโมงแสงที่เพียงพอและสม่ำเสมอเพื่อรักษาอัตราการไข่ให้คงที่ การเพิ่มชั่วโมงแสงอย่างค่อยเป็นค่อยไปตามช่วงอายุที่เหมาะสมเป็นหลักการที่ใช้กันในอุตสาหกรรมไก่ไข่ทั่วไป แต่รายละเอียดชั่วโมงแสงที่เหมาะสมต่างกันตามสายพันธุ์ไก่และคำแนะนำของบริษัทพันธุ์ไก่แต่ละราย จึงไม่มีสูตรตายตัวเดียวที่ใช้ได้กับทุกฟาร์ม

ทำไมโรงเรือนปิดถึงควบคุมแสงได้แม่นยำกว่าโรงเรือนเปิด

โรงเรือนเปิดยังได้รับแสงธรรมชาติแทรกเข้ามาซึ่งแปรผันตามฤดูกาลและเวลากลางวันที่ยาวหรือสั้นต่างกันในแต่ละช่วงปี ทำให้ควบคุมช่วงแสงรวมให้คงที่ได้ยาก ส่วนโรงเรือนปิดสามารถบล็อกแสงภายนอกได้เกือบทั้งหมดและใช้ไฟ LED เป็นแหล่งแสงหลักเพียงแหล่งเดียว ทำให้ตั้งเวลาเปิดปิดผ่านตัวตั้งเวลาอัตโนมัติได้แม่นยำและสม่ำเสมอทุกวันตลอดทั้งปี

ต้นทุนติดตั้งระบบไฟ LED ในโรงเรือนปิด

ราคาหลอดไฟและอุปกรณ์ระบบควบคุมผันแปรตามยี่ห้อและเทคโนโลยี ควรขอใบเสนอราคาปัจจุบันจากผู้จำหน่ายอุปกรณ์ฟาร์มสัตว์ปีกหลายเจ้าก่อนตัดสินใจ ไม่ใช้ราคาเก่าหรือราคาจากฟาร์มอื่นมาอ้างอิงตรง ๆ เพราะขนาดโรงเรือนและสเปกอุปกรณ์ที่ต่างกันทำให้ต้นทุนต่างกันมาก

ผลต่อจำนวนไข่และค่าไฟที่เพิ่มขึ้น

การจัดโปรแกรมแสงที่เหมาะสมโดยทั่วไปช่วยรักษาอัตราการไข่ให้สม่ำเสมอกว่าฟาร์มที่ปล่อยให้แสงผันผวนตามธรรมชาติ โดยเฉพาะในโรงเรือนปิดที่ควบคุมปัจจัยอื่นได้ดีอยู่แล้ว แต่ตัวเลขจำนวนไข่ที่เพิ่มขึ้นจริงไม่มีค่าคงที่ที่ใช้ได้กับทุกฟาร์ม เพราะขึ้นกับสายพันธุ์ไก่ อายุฝูง สุขภาพ และการจัดการอาหารร่วมด้วย ไม่ใช่ผลจากแสงเพียงปัจจัยเดียว ในด้านต้นทุน ค่าไฟที่เพิ่มขึ้นคำนวณได้จากจำนวนชั่วโมงแสงที่เพิ่มคูณกำลังไฟของหลอดที่ติดตั้งทั้งหมดคูณอัตราค่าไฟต่อหน่วยในพื้นที่ ก่อนตัดสินใจควรคำนวณค่าไฟที่เพิ่มขึ้นต่อเดือนเทียบกับมูลค่าไข่ที่คาดว่าจะได้เพิ่ม โดยใช้หลักกำไรสุทธิเท่ากับรายได้รวมลบต้นทุนรวม เพื่อประเมินว่าคุ้มค่ากับฝูงและขนาดฟาร์มของตัวเองหรือไม่

วิธีตั้งโปรแกรมแสงเบื้องต้นที่ฟาร์มควรรู้

1. ในช่วงไก่สาวก่อนเข้าสู่วัยไข่ ควรจำกัดชั่วโมงแสงไม่ให้ยาวเกินไป เพื่อไม่ให้ไก่เริ่มไข่ก่อนโครงร่างร่างกายพร้อม โดยควรใช้โปรแกรมที่บริษัทพันธุ์ไก่หรือกรมปศุสัตว์แนะนำสำหรับสายพันธุ์ที่เลี้ยงอยู่
2. เมื่อฝูงเข้าสู่ช่วงเริ่มไข่ ให้ค่อย ๆ เพิ่มชั่วโมงแสงทีละน้อยตามตารางที่บริษัทพันธุ์ไก่แนะนำ ไม่เพิ่มกะทันหันในครั้งเดียว
3. คงชั่วโมงแสงให้สม่ำเสมอทุกวันตลอดช่วงไข่ ไม่ปรับขึ้นลงบ่อยโดยไม่จำเป็น
4. ติดตั้งตัวตั้งเวลาอัตโนมัติเพื่อลดความผิดพลาดจากคนงานลืมเปิดหรือปิดไฟตรงเวลา
5. สังเกตอัตราการไข่และพฤติกรรมของฝูงหลังปรับโปรแกรมแสงทุกครั้งอย่างน้อย 1-2 สัปดาห์ ก่อนปรับเปลี่ยนอีกครั้ง

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

• เพิ่มชั่วโมงแสงกะทันหันโดยไม่ค่อย ๆ ปรับทีละน้อย ทำให้ไก่เครียดและไข่ลดลงชั่วคราว
• ใช้หลอดไฟทั่วไปที่ความเข้มแสงไม่สม่ำเสมอทั่วโรงเรือน ทำให้ไก่บางจุดได้รับแสงไม่เพียงพอ
• ไม่มีตัวตั้งเวลาอัตโนมัติ ปล่อยให้คนงานเปิดปิดไฟเวลาไม่ตรงกันในแต่ละวัน ทำให้ช่วงแสงไม่สม่ำเสมอ
• ลดชั่วโมงแสงกะทันหันระหว่างช่วงไข่เพื่อประหยัดค่าไฟ ทำให้ผลผลิตไข่ตกลงอย่างรวดเร็ว
• ไม่คำนวณต้นทุนค่าไฟที่เพิ่มขึ้นเทียบกับมูลค่าไข่ที่คาดว่าจะได้เพิ่มก่อนตัดสินใจลงทุนระบบเต็มรูปแบบ
• ติดตั้งไฟ LED แล้วแต่โรงเรือนยังมีแสงลอดจากภายนอกเข้ามา ทำให้ควบคุมช่วงแสงจริงไม่ได้ตามที่ตั้งใจไว้

สรุป

ไฟ LED ควบคุมช่วงแสงในโรงเรือนปิดมีหลักการทางสรีรวิทยาที่สนับสนุนการกระตุ้นการไข่จริง โดยเฉพาะในโรงเรือนปิดที่ควบคุมแสงภายนอกได้เกือบทั้งหมด แต่ผลลัพธ์จริงขึ้นกับการตั้งโปรแกรมแสงให้เหมาะกับสายพันธุ์และช่วงอายุไก่ ไม่ใช่แค่เปิดไฟให้นานขึ้น และต้องคำนวณต้นทุนค่าไฟที่เพิ่มขึ้นเทียบกับมูลค่าไข่ที่คาดว่าจะได้เพิ่มอย่างรอบคอบก่อนลงทุนระบบเต็มรูปแบบ

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

• 📄กรมปศุสัตว์ — แนวทางการจัดการโรงเรือนไก่ไข่และการควบคุมช่วงแสง
• 📄สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) — ข้อมูลต้นทุนการเลี้ยงไก่ไข่และการใช้เทคโนโลยีในโรงเรือนปิด

ข้อมูลราคา ปริมาณการใช้สารเคมี และคำแนะนำทางการเกษตรอาจเปลี่ยนแปลงตามฤดูกาลและนโยบาย โปรดตรวจสอบข้อมูลล่าสุดจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องก่อนตัดสินใจ