มะพร้าวแก้วแปรรูปส่งออกตะวันออกกลาง ต้องมีมาตรฐานอะไรบ้าง

คำตอบเร็ว: มะพร้าวแก้วที่จะส่งออกไปตะวันออกกลางต้องมีอย่างน้อย 3 อย่าง คือ เลขสารบบอาหาร (อย.) จากการขึ้นทะเบียนอาหารแปรรูปในประเทศ ใบรับรองฮาลาลจากสำนักงานคณะกรรมการกลางอิสลามแห่งประเทศไทยเพราะเป็นเงื่อนไขบังคับของประเทศปลายทางส่วนใหญ่ในกลุ่มนี้ และบรรจุภัณฑ์ที่ทนความร้อนสูงระหว่างขนส่งเพราะอากาศตะวันออกกลางร้อนกว่าไทยมากในบางช่วง ถ้าขาดใบรับรองฮาลาลอย่างเดียว ด่านศุลกากรปลายทางหรือผู้นำเข้าก็มักปฏิเสธไม่รับสินค้าเข้าประเทศ

ผู้ผลิตมะพร้าวแก้วรายย่อยที่เริ่มมีลูกค้าต่างชาติติดต่อขอสั่งซื้อจำนวนมากจากประเทศแถบตะวันออกกลาง มักสับสนว่าต้องเตรียมเอกสารอะไรบ้างนอกเหนือจากที่ขายในประเทศอยู่แล้ว เพราะการขายในประเทศกับการส่งออกใช้มาตรฐานคนละชุด บทความนี้ตอบคำถามที่พบบ่อยที่สุดแบบตรงประเด็น ไม่อ้อมค้อม เพื่อให้ประเมินได้ว่าธุรกิจของตัวเองพร้อมส่งออกจริงหรือยัง

มาตรฐานความปลอดภัยอาหารที่ต้องมีก่อนส่งออก

มะพร้าวแก้วจัดเป็นอาหารแปรรูปบรรจุภาชนะพร้อมจำหน่าย จึงต้องมีเลขสารบบอาหาร (อย.) เป็นพื้นฐานเหมือนขายในประเทศ แต่การส่งออกไปตะวันออกกลางมีเงื่อนไขเพิ่มเติมที่เข้มงวดกว่า เพราะประเทศส่วนใหญ่ในภูมิภาคนี้ (เช่น ซาอุดีอาระเบีย สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ กาตาร์) กำหนดให้อาหารนำเข้าต้องมีใบรับรองฮาลาลกำกับ ซึ่งในไทยออกโดยสำนักงานคณะกรรมการกลางอิสลามแห่งประเทศไทยหรือคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัด กระบวนการตรวจรับรองฮาลาลจะดูตั้งแต่วัตถุดิบ (น้ำตาล มะพร้าว สารกันเสียถ้ามี) ไปจนถึงกระบวนการผลิตว่าไม่ปนเปื้อนกับของต้องห้ามตามหลักศาสนาอิสลาม นอกจากนี้บางประเทศปลายทางยังอาจขอใบรับรองสุขอนามัย (Health Certificate) ที่ออกโดยหน่วยงานรัฐเพิ่มเติมประกอบการนำเข้าด้วย

ขั้นตอนตรวจสอบและบรรจุภัณฑ์ส่งออกที่ต้องเตรียม

ก่อนส่งออกจริง สินค้ามักต้องผ่านการตรวจสอบคุณภาพตามรุ่นการผลิต เช่น ค่าความชื้น อายุการเก็บรักษา และการปนเปื้อนจุลินทรีย์ตามเกณฑ์ที่หน่วยงานตรวจสอบมาตรฐานสินค้าเกษตรกำหนด เพราะมะพร้าวแก้วมีน้ำตาลสูงและอาจขึ้นราได้ง่ายถ้าความชื้นไม่ได้มาตรฐาน ระยะเวลาขนส่งไปตะวันออกกลางยาวกว่าขายในประเทศมาก ทำให้บรรจุภัณฑ์เกษตรที่ใช้ต้องออกแบบให้กันอากาศ กันความชื้น และทนความร้อนสูงระหว่างการขนส่งทางเรือหรือทางอากาศ ฉลากสินค้าที่ติดบนบรรจุภัณฑ์ควรมีข้อมูลภาษาอังกฤษครบถ้วน (ส่วนผสม วันผลิต-หมดอายุ ชื่อผู้ผลิต) และผู้นำเข้าบางรายอาจขอให้มีภาษาอาหรับกำกับเพิ่มเติมตามข้อกำหนดของประเทศปลายทาง

ราคาขายเทียบกับตลาดในประเทศ

ราคาส่งออกต่อหน่วยของมะพร้าวแก้วมักตั้งได้สูงกว่าราคาขายปลีกในประเทศ เพราะต้นทุนที่เพิ่มขึ้นจากค่าใบรับรองฮาลาล ค่าบรรจุภัณฑ์เกรดส่งออก และค่าขนส่งระยะไกล ถูกผลักไปรวมในราคาสินค้า อีกทั้งตลาดปลายทางมักมองมะพร้าวแก้วไทยเป็นสินค้าของฝากจากต่างประเทศที่มีมูลค่าเพิ่มด้านความแปลกใหม่ อย่างไรก็ตามตัวเลขราคาที่แน่นอนขึ้นอยู่กับปริมาณสั่งซื้อขั้นต่ำ คู่แข่งในตลาด และอัตราแลกเปลี่ยนช่วงนั้น ผู้ผลิตควรตรวจสอบราคาอ้างอิงปัจจุบันและเงื่อนไขตลาดกับกรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศก่อนตั้งราคาส่งออกจริงทุกครั้ง ไม่ควรใช้ราคาขายในประเทศบวกกำไรเดาสุ่มเพราะต้นทุนส่งออกแตกต่างกันมาก

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

• เริ่มผลิตล็อตใหญ่เพื่อส่งออกก่อนได้ใบรับรองฮาลาล ทำให้สินค้าค้างสต๊อกเมื่อเอกสารยังไม่ผ่าน
• ใช้บรรจุภัณฑ์แบบเดียวกับที่ขายในประเทศ ทำให้สินค้าเสียหายหรือขึ้นราก่อนถึงมือผู้นำเข้าเพราะทนความร้อนไม่พอ
• ไม่ระบุวันหมดอายุให้ชัดเจนพอสำหรับระยะเวลาขนส่งที่ยาวนานกว่าขายในประเทศมาก
• ตั้งราคาส่งออกต่ำเกินไปโดยลืมรวมต้นทุนค่าเอกสาร ค่าบรรจุภัณฑ์พิเศษ และค่าขนส่งระหว่างประเทศ
• ไม่ตรวจสอบว่าประเทศปลายทางที่ต้องการส่งมีข้อกำหนดด้านฉลากหรือส่วนผสมต้องห้ามเพิ่มเติมนอกเหนือจากฮาลาล

สรุป

การส่งออกมะพร้าวแก้วไปตะวันออกกลางต้องเตรียมมากกว่าที่ขายในประเทศ อย่างน้อยต้องมีเลข อย. ใบรับรองฮาลาล และบรรจุภัณฑ์ที่ทนสภาพอากาศร้อนระหว่างขนส่ง ราคาส่งออกมักตั้งได้สูงกว่าขายในประเทศ แต่ต้องหักต้นทุนเอกสารและบรรจุภัณฑ์เพิ่มเติมออกก่อนถึงจะรู้กำไรจริง ควรเริ่มจากล็อตทดลองปริมาณน้อยและตรวจสอบเงื่อนไขของประเทศปลายทางให้ครบก่อนผลิตจำนวนมาก

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

• 📄สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) — หลักเกณฑ์การขึ้นทะเบียนอาหารแปรรูปและเลขสารบบอาหารสำหรับสินค้าส่งออก
• 📄สำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ (มกอช.) — มาตรฐานความปลอดภัยอาหารและเกณฑ์คุณภาพสินค้าแปรรูปเพื่อการส่งออก
• 📄กรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ (DITP) — ข้อมูลตลาดส่งออกและเงื่อนไขนำเข้าอาหารของประเทศในกลุ่มตะวันออกกลาง

ข้อมูลราคา ปริมาณการใช้สารเคมี และคำแนะนำทางการเกษตรอาจเปลี่ยนแปลงตามฤดูกาลและนโยบาย โปรดตรวจสอบข้อมูลล่าสุดจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องก่อนตัดสินใจ