เกษตรกรน้ำท่วมลงทะเบียนเยียวยาที่ไหน แต่ละจังหวัดใช้ช่องทางเดียวกันไหม

คำตอบเร็ว: เกษตรกรน้ำท่วมทุกจังหวัดใช้ช่องทางหลักเดียวกัน คือยื่นแบบขอรับการช่วยเหลือ กษ.01 ที่สำนักงานเกษตรอำเภอในพื้นที่ที่เกิดความเสียหาย (หรือผ่านเจ้าหน้าที่เกษตรหรือผู้นำชุมชน) ให้ผู้ใหญ่บ้าน อบต. หรือเทศบาลรับรอง แล้วเข้าร่วมประชาคมและติดตามประกาศผลตรวจสอบ สิ่งที่ต่างกันในแต่ละจังหวัดคือ พื้นที่นั้นได้รับประกาศเขตให้ความช่วยเหลือจากผู้ว่าราชการจังหวัดแล้วหรือยัง และกำหนดวันสำรวจในพื้นที่ ข้อมูล ณ ต.ค. 2569

คำถามที่เกษตรกรถามกันมากหลังน้ำลดคือ "ลงทะเบียนเยียวยาน้ำท่วมที่ไหน" และ "จังหวัดเราใช้ช่องทางเหมือนจังหวัดอื่นไหม" เพราะได้ยินข่าวจากหลายจังหวัดแล้วรายละเอียดไม่ตรงกัน คำตอบสั้นคือ หลักเกณฑ์และแบบฟอร์มเป็นของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ใช้เหมือนกันทั่วประเทศ ส่วนที่ต่างกันมาจากขั้นตอนระดับจังหวัดและอำเภอ บทความนี้อธิบายว่าส่วนไหนเหมือน ส่วนไหนต่าง แบบ กษ 01 คืออะไร และต้องเช็กอะไรก่อนเดินทางไปยื่น

ส่วนที่เหมือนกันทุกจังหวัด: หลักเกณฑ์ระดับประเทศ

การช่วยเหลือด้านพืชปีนี้ใช้ "หลักเกณฑ์และวิธีปฏิบัติปลีกย่อยเกี่ยวกับการให้ความช่วยเหลือด้านการเกษตรผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน พ.ศ. 2569" ของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ลงนามโดยปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ 21 ส.ค. 2569 ใช้กับภัยที่เกิดตั้งแต่ 21 สิงหาคม 2569 เป็นต้นไป และยกเลิกหลักเกณฑ์เดิม พ.ศ. 2564 ส่วนที่ใช้เหมือนกันทุกจังหวัดมีดังนี้

• แบบฟอร์มเดียวกัน คือแบบขอรับการช่วยเหลือ กษ.01
• จุดยื่นระดับเดียวกัน คือสำนักงานเกษตรอำเภอ โดยคู่มือของกระทรวงเกษตรฯ ระบุว่ารับแจ้งตามอำเภอที่พื้นที่การเกษตรได้รับความเสียหาย
• เงื่อนไขเดียวกัน 3 ข้อ คือ ขึ้นทะเบียนหรือปรับปรุงทะเบียนเกษตรกรกับกรมส่งเสริมการเกษตรไว้ก่อนเกิดภัย พื้นที่ต้องอยู่ในเขตประกาศให้ความช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน และต้องมีการสำรวจพบความเสียหายจริง
• เพดานเดียวกัน คือด้านพืชช่วยไม่เกินครัวเรือนละ 30 ไร่
• การจ่ายเงิน ตามข่าวกรุงเทพธุรกิจที่อ้างกระทรวงเกษตรฯ (6 ต.ค. 2569) กรมบัญชีกลางจะโอนเงินเข้าบัญชี ธ.ก.ส. ของเกษตรกร

แบบ กษ 01 คืออะไร

แบบ กษ.01 คือแบบขอรับการช่วยเหลือที่เกษตรกรผู้ประสบภัยใช้แจ้งความเสียหายของพื้นที่เกษตร เพื่อเข้าสู่กระบวนการตรวจสอบและขอรับเงินช่วยเหลือตามหลักเกณฑ์ของกระทรวงเกษตรฯ ต้องแยกให้ออกจากแบบ ทบก.01 ซึ่งเป็นแบบขึ้นทะเบียนเกษตรกร คู่มือของกระทรวงเกษตรฯ ระบุว่าผู้ยื่น กษ.01 น้ำท่วม ต้องเป็นเกษตรกรที่ได้ขึ้นทะเบียนเกษตรกร (ทบก.01) ไว้กับกรมส่งเสริมการเกษตรก่อนเกิดภัย

พูดง่าย ๆ คือ ทบก.01 ต้องมีอยู่แล้วก่อนน้ำมา ส่วน กษ.01 ยื่นหลังเกิดภัย ถ้าไม่ได้ขึ้นทะเบียนไว้ก่อนเกิดภัย กรมส่งเสริมการเกษตรระบุว่าจะไม่ได้รับเงินช่วยเหลือ ตรวจสถานะทะเบียนของคุณก่อนได้ที่ เช็กและปรับปรุงทะเบียนเกษตรกรอย่างไร ก่อนขอเยียวยาน้ำท่วม

ส่วนที่ต่างกันในแต่ละจังหวัด และเหตุผล

ตัวอย่างจากจังหวัดน่าน ข่าวกรมส่งเสริมการเกษตร (ก.ย. 2569) ระบุว่าเกษตรกรต้องยื่นแบบขอรับการช่วยเหลือ (กษ 01) ได้ที่สำนักงานเกษตรอำเภอในพื้นที่ที่เกิดความเสียหาย หรือเจ้าหน้าที่เกษตร หรือผู้นำชุมชน นี่คือรูปแบบที่หลายพื้นที่ใช้ คือมีทั้งการยื่นที่สำนักงานและการรับแบบผ่านเจ้าหน้าที่หรือผู้นำชุมชนในหมู่บ้าน แต่การจัดจุดรับแบบในหมู่บ้านเป็นการจัดการระดับพื้นที่ ต้องถามผู้ใหญ่บ้านหรือสำนักงานเกษตรอำเภอของคุณว่ามีหรือไม่

เรื่องรายชื่อจังหวัดที่ประกาศเขตภัยพิบัติ: ณ ต.ค. 2569 เรายังไม่มีรายชื่อรายจังหวัดที่ตรวจสอบได้ จึงไม่ขอระบุ ให้สอบถามที่สำนักงานเกษตรอำเภอหรือที่ทำการผู้ใหญ่บ้านว่าตำบลของคุณอยู่ในเขตประกาศแล้วหรือยัง ถ้ายังไม่อยู่ อ่านต่อที่ เกษตรกรไม่ได้ขึ้นทะเบียน หรือพื้นที่ยังไม่ประกาศภัยพิบัติ จะได้เงินเยียวยาไหม

ขั้นตอนลงทะเบียนเยียวยาน้ำท่วมสำหรับเกษตรกร

1. ตรวจทะเบียนเกษตรกร ว่าขึ้นทะเบียนหรือปรับปรุงทะเบียนกับกรมส่งเสริมการเกษตรไว้ก่อนเกิดภัยแล้ว และข้อมูลแปลงตรงกับที่ปลูกจริง
2. ถามว่าพื้นที่ได้รับประกาศเขตให้ความช่วยเหลือแล้วหรือยัง ที่สำนักงานเกษตรอำเภอหรือผู้ใหญ่บ้าน
3. ยื่นแบบ กษ.01 ที่สำนักงานเกษตรอำเภอที่แปลงเสียหายตั้งอยู่ หรือผ่านเจ้าหน้าที่เกษตรหรือผู้นำชุมชน ถ้าพื้นที่จัดให้
4. ให้ผู้ใหญ่บ้าน อบต. หรือเทศบาลรับรอง ตามขั้นตอนของกรมส่งเสริมการเกษตร
5. เข้าร่วมประชาคมและติดตามประกาศผลตรวจสอบ ถ้าชื่อหรือจำนวนไร่ในประกาศไม่ตรง ให้แจ้งเจ้าหน้าที่ทันทีในช่วงประชาคม ดูวิธีเตรียมตัวได้ที่ ประชาคมเกษตรกรและการตรวจพื้นที่เสียหาย ต้องเตรียมอะไรบ้าง
6. รอการโอนเงินเข้าบัญชี ธ.ก.ส. ตามที่ข่าวอ้างกระทรวงเกษตรฯ ระบุว่ากรมบัญชีกลางโอนเงินเข้าบัญชี ธ.ก.ส. ของเกษตรกร

ประสบการณ์ที่เจอบ่อยคือ เกษตรกรที่มีแปลงอยู่ต่างอำเภอกับบ้าน ไปยื่นที่อำเภอใกล้บ้านแล้วต้องเดินทางใหม่ เพราะการรับแจ้งเป็นไปตามอำเภอที่พื้นที่การเกษตรเสียหาย ก่อนออกเดินทางให้โทรถามสำนักงานเกษตรอำเภอที่แปลงตั้งอยู่ก่อน

ช่องทางออนไลน์: มีข่าวพูดถึงการขึ้นทะเบียนผ่านแอป Farmbook หรือ e-Form แต่เรายังไม่ได้ยืนยันจากเอกสารทางการ จึงไม่ขอแนะนำเป็นช่องทางหลัก ให้ยืนยันกับสำนักงานเกษตรอำเภอก่อน

อัตราเงินช่วยเหลือด้านพืช ตามหลักเกณฑ์ พ.ศ. 2569

อัตราด้านล่างมาจากเอกสารหลักเกณฑ์ฯ พ.ศ. 2569 ฉบับจริง ข้อ 5.1 และตรงกับข่าวกรมส่งเสริมการเกษตร ใช้เหมือนกันทุกจังหวัด ก่อนคำนวณเงินที่จะได้ ให้ยืนยันอัตราและพื้นที่ที่ผ่านการตรวจกับสำนักงานเกษตรอำเภออีกครั้ง

ตัวอย่างคำนวณ (สมมติเพื่ออธิบายเท่านั้น): ถ้าครัวเรือนหนึ่งมีนาข้าวเสียหายที่ผ่านการตรวจ 10 ไร่ และแปลงผักเสียหาย 2 ไร่ ตามอัตราข้างต้นจะคิดเป็น 10 × 2,240 = 22,400 บาท บวก 2 × 3,180 = 6,360 บาท รวม 28,760 บาท ตัวเลขจริงขึ้นกับพื้นที่ที่คณะกรรมการตรวจรับรอง และต้องยืนยันกับสำนักงานเกษตรอำเภอ อ่านรายละเอียดพืชไร่และผักเพิ่มได้ที่ พืชไร่และพืชผักน้ำท่วม ได้เงินเยียวยาไร่ละเท่าไหร่ 2569

ถ้าคุณเห็นข่าวที่ระบุตัวเลขต่างจากตารางนี้ ให้ยึดเอกสารหลักเกณฑ์ฉบับจริงและคำยืนยันของสำนักงานเกษตรอำเภอเป็นหลัก ส่วนด้านปศุสัตว์และประมงใช้เอกสารเดียวกันแต่มีอัตราแยกตามชนิดสัตว์ ให้ติดต่อปศุสัตว์อำเภอหรือสำนักงานประมงอำเภอในพื้นที่

เอกสารและข้อมูลที่ควรเตรียมก่อนไปยื่น

• บัตรประชาชนของผู้ที่ขึ้นทะเบียนเกษตรกร
• ข้อมูลทะเบียนเกษตรกรที่ตรวจแล้วว่าเป็นปัจจุบัน
• ตำแหน่งแปลงที่เสียหาย ชนิดพืช และจำนวนไร่โดยประมาณ
• ภาพถ่ายความเสียหายของแปลง (ช่วยให้อธิบายกับเจ้าหน้าที่ได้ชัดขึ้น)
• บัญชี ธ.ก.ส. สำหรับรับเงิน

หมายเหตุ: รายการนี้เป็นการเตรียมตัวทั่วไปเพื่อให้ยื่นได้ราบรื่น เอกสารที่สำนักงานแต่ละแห่งขอเพิ่มอาจต่างกัน ให้ถามสำนักงานเกษตรอำเภอก่อนเดินทาง

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

• คิดว่าลงทะเบียนเงินช่วยเหลือครัวเรือนแล้วจะได้เงินด้านพืชด้วย สองเรื่องนี้แยกกัน ด้านพืชต้องยื่น กษ.01 ที่สำนักงานเกษตรอำเภอ
• ไปยื่นที่อำเภอตามทะเบียนบ้าน ทั้งที่แปลงเสียหายอยู่อีกอำเภอ การรับแจ้งเป็นไปตามอำเภอที่พื้นที่การเกษตรได้รับความเสียหาย
• ไม่ได้ปรับปรุงทะเบียนก่อนเกิดภัย เช่น ปลูกพืชใหม่แต่ทะเบียนยังเป็นพืชเดิม ทำให้ข้อมูลไม่ตรงตอนตรวจ
• ไม่ไปประชาคม แล้วพลาดโอกาสแก้ชื่อหรือจำนวนไร่ที่ผิด
• เชื่อตัวเลขอัตราจากข่าวที่ไม่ตรงกับเอกสารจริง แล้ววางแผนการเงินผิด
• กดลิงก์ลงทะเบียนเยียวยาที่ส่งมาทางแชต การยื่นด้านพืชทำผ่านสำนักงานเกษตรอำเภอ ไม่มีขั้นตอนโอนค่าธรรมเนียมให้ใคร

สรุป

เกษตรกรน้ำท่วมทุกจังหวัดยื่นแบบ กษ.01 ที่สำนักงานเกษตรอำเภอของพื้นที่ที่เสียหายเหมือนกัน ใช้หลักเกณฑ์และอัตราเดียวกัน สิ่งที่ทำให้แต่ละจังหวัดดูต่างกันคือการประกาศเขตให้ความช่วยเหลือของผู้ว่าราชการจังหวัดและตารางสำรวจของแต่ละอำเภอ ก่อนไปยื่นให้เช็กทะเบียนเกษตรกรและสถานะการประกาศเขตของตำบลคุณก่อน ข้อมูล ณ ต.ค. 2569

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

• 📄กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ — หลักเกณฑ์และวิธีปฏิบัติปลีกย่อยฯ พ.ศ. 2569 ฉบับจริง ข้อ 5.1 https://www4.fisheries.go.th/local/file_document/20260824100414_1_file.pdf
• 📄กรมส่งเสริมการเกษตร — อัตราช่วยเหลือด้านพืชตามหลักเกณฑ์ใหม่ https://doaenews.doae.go.th/archives/34053
• 📄กรมส่งเสริมการเกษตร (ก.ย. 2569) — จุดยื่นแบบ กษ 01 กรณี จ.น่าน https://doaenews.doae.go.th/archives/34307
• 📄คู่มือกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ — ต้องขึ้นทะเบียน ทบก.01 ก่อนเกิดภัย และรับแจ้งตามอำเภอที่เสียหาย https://ebook.moac.go.th/help-guide/files/basic-html/page154.html
• 📄ไทยรัฐ (30 เม.ย. 2569) — เงื่อนไข 3 ข้อในการรับเงินช่วยเหลือ https://www.thairath.co.th/news/society/2929882
• 📄กรุงเทพธุรกิจ (6 ต.ค. 2569) — ขั้นตอนปี 2569 และการโอนเงินเข้าบัญชี ธ.ก.ส. https://www.bangkokbiznews.com/news/news-update/1248794

ข้อมูลราคา ปริมาณการใช้สารเคมี และคำแนะนำทางการเกษตรอาจเปลี่ยนแปลงตามฤดูกาลและนโยบาย โปรดตรวจสอบข้อมูลล่าสุดจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องก่อนตัดสินใจ